بسم الله الرحمن الرحیم
"هدف، جاده و ماشین" دهه چهارم انقلاب اسلامی
(متن جلسه اول از مرحله چهارم اندیشه ورزی برای عدالت و پیشرفت توأمان - اول شهریور ماه سال حرکت به سوی اصلاح الگوی مصرف- مصادف با ماه مبارک رمضان ۱۴۳۰)
در آغاز "دوره چهارم اندیشه ورزی" برای
"عدالت و پیشرفت توأمان" مقدماتی را مطرح می کنیم ؛ که در تحقق گفتمان "عدالت و پیشرفت توأمان" بسیار موثر است. خاصیت این مقدمات آنگاه اهمیت می یابد که چگونگی تحقق "عدالت و پیشرفت توأمان" مورد تامل قرار بگیرد. بدیهی است که پذیرش دفاع از آرمانهای انقلاب باید به برنامه ریزی اجتماعی برای تحقق این آرمانها منجر شود. لذا نیروهای انقلاب باید بتوانند جوابی برای چگونگی تحقق آرمانهای انقلاب داشته ارائه نمایند.
حال سوال این است که چگونه باید گفتمان دهه چهارم انقلاب را محقق نمائیم؟
به صورت کلی هر گاه سخن از چگونگی تحقق یک موضوع مطرح می شود باید تصویر روشنی از سه موضوع ارائه نمود:
1) "تببین هدف"، هدفی که قصد برنامه ریزی برای تحقق آن را دارید بایدکاملاً روشن و واضح باشد مثالی در فلسفه مطرح است ، گفته می شود دو فیلسوف در یک بیابانی ایستاده بودند. دیدند یک چیزی از دور می آید. شروع کردند به بحث ،که آن شی چیست؟ آیا این چیز ماهیت است ؟ این چیز وجود است ؟ البته هر چیز، یک وجودی دارد و یا به اعتقاد اصالت ماهیت ، ماهیتی دارد. درک های کلی و ذهنی مانع برنامه ریزی اجتماعی است ، ممکن است برای درک های انتزاعی خاصیت هائی متصور باشد؛ لکن بدون شک، با اداراک کلی از یک موضوع نمی توان برای تحقق آن موضوع برنامه ریزی نمود . بنابراین اولین نیاز در مرحله تحقق ارائه تصویری کاربردی از هدف می باشد.
این معنا در مورد هدف دهه چهارم انقلاب اسلامی هم جاری می باشد؛ دهه ی چهارم انقلاب دهه ی "عدالت و پیشرفت توأمان" است. ممکن است با اجمالی که درمورد مفهوم "عدالت و پیشرفت توأمان" وجود دارد نتوانیم برای تحقق آن برنامه ریزی نمائیم. به عنوان مثال فردی باشنیدن بحث اظهار کرده بود که اگر می خواهید این عدالت و پیشرفت را محقق کنید باید اول خودتان عادل بشوید . این عکس العمل ها در مورد موضوع دهه چهارم انقلاب به این علت است که مراد از "عدالت و پیشرفت توأمان" برای جامعه توسط نخبگان پردازش نشده است. مفهوم عدالت درگفتمان "عدالت و پیشرفت توأمان" ، به معنای عدالت در مرجع تقلید وامام جماعت نیست. در مفهوم عدالتِ فردی و اخلاقی ،آدم اول خودش باید عادل باشد وکسی که خرما می خورد نمی تواند به دیگری بگوید خرما نخور. در مباحث اخلاقی بحث به این شکل است. بعضی دیگر از دوستان مطرح می کنند- این مفهوم را زیادمی گویند- که اول باید عدالت و پیشرفت در مجموعه خودمان محقق شود؛ می گویند وقتی که برنامه در مجموعه مسجد و بسیج بر محور عدالت و پیشرفت تنظیم شد، آنگاه می توانیم به فکر تحقق عدالت و پیشرفت در کشور باشیم!! همه کسانی که چنین پیشنهادهائی برای تحقق "عدالت و پیشرفت توأمان" می دهند به مفهوم عدالت و پیشرفت در ادبیات انقلاب فکر نکرده اند وتصور این افراد از هدف دهه چهارم انقلاب بسیار اجمالی می باشد. بنابراین باید توجه نمود که همیشه یک سوم کار در مرحله تحقق(چگونگی) ارائه تصویری روشن و کاربردی از هدف می باشد. پس اولین موضوعی که ما در سلسله جلسات ماه مبارک رمضان امسال -1430- به آن می پردازیم ارائه تصویری روشن و کاربردی از مفهوم "عدالت و پیشرفت توأمان" می باشد.
گام دوم در برنامه ریزی چیست؟
2. "ترسیم جاده" گام دوم برنامه ریزی برای تحقق یک موضوع می باشد. گام دوم در چگونگی، ترسیم جاده ی رسیدن به آن هدفِ تبیین شده است.
به عنوان مثال فرض کنید که شما هدف روشنتان زیارت امام علی ابن موسی الرضا علیه السلام است. برای رسیدن به این هدف والا باید جاده رسیدن به مشهد را مشخص کنید؛ باید مشخص کنید به صورت هوائی یا زمینی به زیارت می روید.
گام سوم در برنامه ریزی چیست؟
3. "تعیین ماشین" گام سوم برنامه ریزی برای تحقق یک موضوع می باشد. گام سوم در چگونگی، تعیین ماشینِ حرکت در جاده ترسیم شده می باشد. البته مسائل جزئی تری نیز در مرحله چگونگی وجود دارد . به عنوان مثال بحث از علائم، در جاده یکی از آنهاست . ولی همه موارد فرعی در سه سر فصل فوق مورد بحث قرار می گیرد.
این مقدمه را گفتیم که بفهمیم در دهه ی چهارم انقلاب اسلامی هدف، جاده و ماشین چه باشد؟
مردمی که در فضای انقلاب اسلامی قرار دارند در دهه ی چهارم، باید دارای هدف مشخصی باشند. و برای تحقق عینی آن هدف، باید جاده ای ترسیم و ماشینی را تعیین نمود.
برای اینکه این موضوع در جامعه تحقق عینی پیدا کند و به صورت واقعی مردم ما به دنبال تحقق این هدف در یک جاده ، سوار ماشینی مناسب شوند. کار فکری اولین ضرورت است. بدون اندیشه ورزی اعضای حاضر در این جلسه را نیز نمی توان در تحقق این هدف هماهنگ نمود! برای هماهنگ کردن کار فکری احتیاج است!
هدف(محتوای) ما چه باشد؟ کار فکری است که هدف را به تفاهم عمومی می رساند.
جاده ی(برنامه ی) ما چه باشد؟ باید کار فکری بکنیم؛ تا مختصات دقیق جاده را ترسیم کنیم.
ماشین(سازمانِ) ما چه باشد؟ این هم خیلی مهم است. چه ماشینی باید با خودمان ببریم؟
اگر قرار است بر محور پیشرفت وعدالت گفتمان شکل بگیرد؛ جریان اندیشه ورزی درکشورباید بتواند موضوعات مرتبط با محورهای سه گانه فوق، را به تفاهم عمومی برساند.
براساس بحث های علمی مطرح شده در"شورای تحقق فعالیت شبکه ای مساجدو هیئات" محتوای جدول شماره یک گفتمان، پیشنهادی برای تحقق "عدالت و پیشرفت توأمان" است.
بر اساس محورهای مطرح در جدول شماره یک گفتمان، هدف دهه چهارم انقلاب "عدالت و پیشرفت توأمان" یا الگوی پیشرفت اسلامی می باشد. در سیر جلسات آینده بحث خواهیم نمود که تحقق عدالت و پیشرفت توأمان نیاز به طراحی یک الگوی پیشرفت اسلامی دارد و ما نمی توانیم با الگوهای توسعه غربی به هدف دهه چهارم انقلاب نایل بشویم. برای تولید وتحقق هدف دهه چهارم انقلاب، ملت ایران باید بتواند در سه جاده حرکت اجتماعی خود را هدایت نماید.
1. حرکت نخبگان حوزوی و دانشگاهی در جاده تولید اندیشه متناسب با مدل اسلامی.
2. حرکت مردم و جوانان کشور در جاده مطالبه عدالت و پیشرفت توأمان
3. حرکت مسئولین و مدیران کشور در جاده "تقنین ،اجرا و نظارت متناسب با تحقق "عدالت و پیشرفت توأمان".
اثر اندیشه ورزی ایجاد تفاهم عمومی است. اثر مطالبه جلوگیری از فراموشی هدف در مسیر تحقق هدف است و اثر "تقنین و اجرا و نظارت" بستر سازی برای تحقق این موضوع است. مدیران نظام باید این فرایند ملی را لجستیک کنند.
با کدام ماشین باید در این جاده ها حرکت نمود؟
ماشین برای اندیشه ورزی، کارگروه هایی در حوزه و دانشگاه هستند. اساساً حوزه و دانشگاه ماشین اندیشه ورزی اند. ماشین مطالبه کارگروهایی در مساجد و هیئات و تشکل های دانشجوئی هستند.در قوای تقنینی و اجرائی و نظارتی نظام -زیر نظر مدیران ارشد نظام - برای تحقق این موضوع باید کارگروه هائی شکل بگیرد. بنابراین نقشه حاکم بر حرکت ما در 10 سال آیند
"جدول شماره یک گفتمان" است ، که از ادبیات انقلاب استنباط شده است.
والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته
